Włoskie piosenki: teksty i filmy

Aissera, Nanninè, me ne sagliette,

• Aissera = ieri sera: wczoraj wieczorem
• Nanninè = Annina: mała Ania (zwraca się do dziewczyny)
• me ne sagliette = me ne salii: wszedłem na górę

Wczoraj wieczorem, Aniu, wszedłem na górę,

tu saie addó, tu saie addó,

• tu saie = tu sai: wiesz
• addó = dove: dokąd

wiesz dokąd, wiesz dokąd,

addó 'stu core 'ngrato cchiù dispiette

• addó = dove: dokąd
• 'stu = questo: to
• core = cuore: serce
• 'ngrato = ingrato: niewdzięczne
• cchiù = più: już
• dispiette = dispetti: złośliwości, męki

tam, gdzie to niewdzięczne serce już nie może

farme nun pó, farme nun pó.

• farme = farmi: robić mi
• nun = non: nie
• pó = può: może

mnie dręczyć, mnie dręczyć.

Jammo, jammo, 'ncoppa jammo ja,

• Jammo = andiamo: chodźmy
• 'ncoppa = su: w górę
• ja = dai: no dalej

Chodźmy, chodźmy, w górę, no dalej,

funiculì, funiculà, funiculì, funiculà,

• funiculì, funiculà = funiculì, funiculà: nazwa kolejki linowej, wesoła i śpiewna

funiculì, funiculà, funiculì, funiculà,

'ncoppa jammo ja, funiculì, funiculà!

• 'ncoppa = su: w górę
• jammo = andiamo: chodźmy
• ja = dai: no dalej
• funiculì, funiculà = kolejka linowa

w górę, no dalej, funiculì, funiculà!

Sul mare luccica l'astro d'argento.

• Sul = su + il: na
• mare = morze
• luccica = lśni
• l'astro = ta gwiazda
• d'argento = ze srebra

Na morzu lśni srebrna gwiazda.

Placida è l'onda, prospero è il vento.

• Placida = spokojna
• è = jest
• l'onda = ta fala
• prospero = sprzyjający
• il vento = ten wiatr

Fala jest spokojna, wiatr łaskawy.

Venite all'agile barchetta mia!

• Venite = chodźcie (wy wszyscy)
• all'agile = a + l'agile: do zwinnej
• barchetta = łódeczka
• mia = moja

Chodźcie do mojej zwinnej łódeczki!

Santa Lucia! Santa Lucia!

• Santa Lucia = święta Łucja i nabrzeże w Neapolu nazwane jej imieniem

Santa Lucia! Santa Lucia!

Con questo zeffiro così soave,

• Con = z
• questo = tym
• zeffiro = zachodni wiaterek
• così = tak
• soave = słodki, łagodny

Z tym wietrzykiem, tak miękkim,

oh, com'è bello star sulla nave!

• com'è = come è: jak
• bello = pięknie
• star = stare: być
• sulla nave = na łodzi

och, jak pięknie jest być na łodzi!

Su passeggeri, venite via!

• Su = no dalej
• passeggeri = pasażerowie
• venite via = chodźcie stąd

No dalej, pasażerowie, wsiadajcie!

Santa Lucia! Santa Lucia!

• Santa Lucia = święta Łucja i nabrzeże

Santa Lucia! Santa Lucia!

Fratelli d'Italia, l'Italia s'è desta,

• Fratelli = bracia
• d'Italia = Włoch
• l'Italia = Italia
• s'è desta = si è destata: obudziła się

Bracia Włosi, Italia się przebudziła,

dell'elmo di Scipio s'è cinta la testa.

• dell'elmo = hełmem
• di Scipio = Scypiona (rzymski wódz)
• s'è cinta = owinęła wokół siebie
• la testa = głowę

hełmem Scypiona przepasała skroń.

Dov'è la Vittoria? Le porga la chioma,

• Dov'è = gdzie jest
• la Vittoria = Zwycięstwo (bogini)
• Le porga = niech jej poda
• la chioma = włosy

Gdzie jest Zwycięstwo? Niech jej poda włosy,

ché schiava di Roma Iddio la creò.

• ché = bo
• schiava = niewolnica
• di Roma = Rzymu
• Iddio = Bóg
• la creò = stworzył ją

bo jako niewolnicę Rzymu stworzył ją Bóg.

Stringiamci a coorte,

• Stringiamci = zewrzyjmy szyki
• a coorte = w kohortę

Zewrzyjmy szyki w kohorty,

siam pronti alla morte,

• siam = siamo: jesteśmy
• pronti = gotowi
• alla morte = na śmierć

gotowi jesteśmy na śmierć,

l'Italia chiamò.

• l'Italia = Italia
• chiamò = zawołała

Italia zawołała.

Noi siamo da secoli calpesti, derisi,

• Noi siamo = jesteśmy
• da secoli = od wieków
• calpesti = deptani
• derisi = wyśmiewani

Od wieków jesteśmy deptani i wyśmiewani,

perché non siam Popolo, perché siam divisi.

• perché = bo
• non siam = non siamo: nie jesteśmy
• Popolo = Narodem (jednym narodem)
• siam divisi = siamo divisi: jesteśmy podzieleni

bo nie jesteśmy jednym Narodem, bo jesteśmy podzieleni.

Raccolgaci un'unica bandiera, una speme:

• Raccolgaci = niech nas zbierze
• un'unica = jedna
• bandiera = flaga
• una speme = jedna nadzieja (dawne słowo na speranza)

Niech nas zbierze jedna flaga, jedna nadzieja:

di fonderci insieme già l'ora suonò.

• di fonderci = zlać się
• insieme = razem
• già = już
• l'ora suonò = wybiła godzina

wybiła już godzina, by się zlać w jedno.

Uniamoci, amiamoci, l'unione e l'amore

• Uniamoci = zjednoczmy się
• amiamoci = miłujmy się nawzajem
• l'unione = jedność
• e l'amore = i miłość

Zjednoczmy się, miłujmy się, jedność i miłość

rivelano ai popoli le vie del Signore;

• rivelano = objawiają
• ai popoli = narodom
• le vie = drogi
• del Signore = Pana

objawiają narodom drogi Pana;

giuriamo far libero il suolo natio:

• giuriamo = przysięgnijmy
• far libero = uczynić wolną
• il suolo natio = ziemię ojczystą

przysięgnijmy wyzwolić ziemię ojczystą:

uniti per Dio, chi vincer ci può?

• uniti = zjednoczeni
• per Dio = w Bogu
• chi = kto
• vincer ci può = może nas pokonać

zjednoczeni w Bogu, któż nas pokona?

Dall'Alpi a Sicilia dovunque è Legnano,

• Dall'Alpi = od Alp
• a Sicilia = po Sycylię
• dovunque è = wszędzie jest
• Legnano = Legnano (średniowieczna bitwa wygrana przez Włochów)

Od Alp po Sycylię wszędzie jest Legnano,

ogn'uom di Ferruccio ha il core, ha la mano,

• ogn'uom = ogni uomo: każdy mąż
• di Ferruccio = jak Ferruccio (florencki bohater)
• ha il core = ma serce
• ha la mano = ma rękę

każdy mąż ma serce i rękę Ferruccia,

i bimbi d'Italia si chiaman Balilla,

• i bimbi = dzieci
• d'Italia = Italii
• si chiaman = si chiamano: nazywają się
• Balilla = Balilla (genueński chłopiec, który wywołał powstanie)

dzieci Italii zwą się wszystkie Balilla,

il suon d'ogni squilla i Vespri suonò.

• il suon = głos
• d'ogni squilla = każdego dzwonu
• i Vespri = nieszpory (sycylijskie powstanie z 1282 roku)
• suonò = zadzwonił

głos każdego dzwonu zadzwonił nieszporami.

Son giunchi che piegano le spade vendute:

• Son giunchi = sono giunchi: to trzciny
• che piegano = które się uginają
• le spade = miecze
• vendute = sprzedane (najemne)

To trzciny, które się uginają, te najemne miecze:

già l'Aquila d'Austria le penne ha perdute.

• già = już
• l'Aquila d'Austria = orzeł austriacki
• le penne = pióra
• ha perdute = stracił

już orzeł austriacki stracił pióra.

Il sangue d'Italia,

• Il sangue = krew
• d'Italia = Italii

Krew Italii,

il sangue polacco,

• il sangue = krew
• polacco = polska

krew polska,

bevé, col cosacco,

• bevé = wypiła
• col cosacco = razem z kozakiem

wypiła razem z kozakiem,

ma il cor le bruciò.

• ma = ale
• il cor = serce
• le bruciò = spaliło jej

lecz spaliło jej serce.

Che bella cosa è na jurnata 'e sole,

• Che = co za
• bella cosa = piękna rzecz
• è = jest
• na jurnata = una giornata: dzień
• 'e sole = di sole: ze słońca, czyli słoneczny

Jak to pięknie, kiedy jest słoneczny dzień,

n'aria serena doppo na tempesta!

• n'aria = un'aria: powietrze
• serena = spokojne, czyste
• doppo = dopo: po
• na tempesta = una tempesta: burzy

czyste, spokojne powietrze po burzy!

Pe' ll'aria fresca pare già na festa...

• Pe' = per: dzięki, przez
• ll'aria fresca = l'aria fresca: świeże powietrze
• pare = wydaje się
• già = już
• na festa = una festa: święto

Od świeżego powietrza od razu jak na święto...

Che bella cosa na jurnata 'e sole.

• Che bella cosa = co za piękna rzecz
• na jurnata 'e sole = słoneczny dzień

Jak to pięknie, kiedy jest słoneczny dzień.

Ma n'atu sole cchiù bello, oi ne',

• Ma = ale
• n'atu = un altro: inne
• sole = słońce
• cchiù bello = più bello: piękniejsze
• oi ne' = hej, ty (zawołanie)

Ale jest inne słońce, piękniejsze, hej,

'o sole mio sta nfronte a te!

• 'o sole mio = il sole mio: moje słońce
• sta = jest
• nfronte a te = in fronte a te: na twoim czole, na twojej twarzy

moje słońce świeci z twojego czoła!

'o sole, 'o sole mio

• 'o sole = il sole: słońce
• 'o sole mio = moje słońce

Słońce, moje słońce

sta nfronte a te, sta nfronte a te!

• sta nfronte a te = jest na twojej twarzy

świeci z twojego czoła, świeci z twojego czoła!

Luceno 'e llastre d''a fenesta toia;

• Luceno = luccicano: lśnią
• 'e llastre = le lastre: szyby
• d''a fenesta toia = della finestra tua: twojego okna

Lśnią szyby twojego okna;

'na lavannara canta e se ne vanta

• 'na lavannara = una lavandaia: praczka
• canta = śpiewa
• e se ne vanta = i jest z tego dumna, chwali się

pewna praczka śpiewa i się tym chwali,

e pe' tramente torce, spanne e canta,

• e pe' tramente = e intanto: a w tym czasie
• torce = wyżyma
• spanne = rozwiesza do suszenia
• e canta = i śpiewa

a w tym czasie wyżyma, rozwiesza i śpiewa,

luceno 'e llastre d''a fenesta toia.

• luceno = lśnią
• 'e llastre = szyby
• d''a fenesta toia = twojego okna

lśnią szyby twojego okna.

Quanno fa notte e 'o sole se ne scenne,

• Quanno = quando: gdy
• fa notte = zapada noc
• e 'o sole = i słońce
• se ne scenne = se ne scende: schodzi

Gdy zapada noc i słońce schodzi,

me vene quase 'na malincunia;

• me vene = mi viene: napada mnie
• quase = quasi: prawie
• 'na malincunia = una malinconia: odrobina melancholii

ogarnia mnie niemal jakaś melancholia;

sotta 'a fenesta toia restarria

• sotta = sotto: pod
• 'a fenesta toia = la finestra tua: twoim oknem
• restarria = resterei: zostałbym

zostałbym pod twoim oknem,

quanno fa notte e 'o sole se ne scenne.

• quanno fa notte = gdy zapada noc
• e 'o sole se ne scenne = i słońce schodzi

gdy zapada noc i słońce schodzi.

Vide 'o mare quant'è bello,

• Vide = guarda: spójrz na
• 'o mare = il mare: morze
• quant'è bello = jak jest piękne

Spójrz na morze, jak jest piękne,

spira tanto sentimento,

• spira = oddycha, wydziela
• tanto = tyle
• sentimento = uczucia

tchnie takim uczuciem,

comme tu a chi tiene mente,

• comme tu = come te: jak ty
• a chi = na tego, kto
• tiene mente = guarda: patrzy na (ciebie)

tak jak ty, na każdego, kto na ciebie patrzy,

ca scetato 'o faje sunnà.

• ca = che: która
• scetato = svegliato: na jawie
• 'o faje = lo fai: sprawiasz, że
• sunnà = sognare: śni

ty, od której człowiek śni na jawie.

E tu dice: "I' parto, addio!"

• E tu dice = e tu dici: a ty mówisz
• I' = io: ja
• parto = wyjeżdżam
• addio = żegnaj

A ty mówisz: „Wyjeżdżam, żegnaj!”

T'alluntane da 'stu core

• T'alluntane = ti allontani: oddalasz się
• da 'stu core = da questo cuore: od tego serca

Oddalasz się od tego serca,

da la terra de l'ammore...

• da la terra = dalla terra: od krainy
• de l'ammore = dell'amore: miłości

od krainy miłości...

Tiene 'o core 'e nun turnà?

• Tiene 'o core = hai il coraggio: masz odwagę, serce
• 'e nun turnà = di non tornare: żeby nie wrócić

Masz serce, żeby nigdy nie wrócić?

Ma nun me lassà,

• Ma = ale
• nun = non: nie
• me lassà = lasciarmi: zostawiaj mnie

Ale nie zostawiaj mnie,

nun darme stu turmiento!

• nun darme = non darmi: nie dawaj mi
• stu turmiento = questo tormento: tej męki

nie daj mi tej męki!

Torna a Surriento,

• Torna = wróć
• a Surriento = a Sorrento: do Sorrento

Wróć do Sorrento,

famme campà!

• famme = fammi: spraw, żebym
• campà = vivere: żył

pozwól mi żyć!

Vide 'o mare de Surriento,

• Vide = spójrz na
• 'o mare = il mare: morze
• de Surriento = di Sorrento: Sorrento

Spójrz na morze w Sorrento,

che tesore tene 'nfunno:

• che tesore = che tesori: jakie skarby
• tene = ha: ma
• 'nfunno = in fondo: na dnie

jakie skarby kryje w głębi:

chi ha girato tutto 'o munno

• chi = ktokolwiek
• ha girato = objechał
• tutto 'o munno = tutto il mondo: cały świat

kto objechał cały świat,

nun l'ha visto comm'a ccà.

• nun l'ha visto = non l'ha visto: nie widział
• comm'a ccà = come qua: tak jak tutaj

nie widział go takiego jak tutaj.

Guarda attuorno sti ssirene,

• Guarda = spójrz
• attuorno = intorno: wokół
• sti ssirene = queste sirene: te syreny

Rozejrzyj się wokół, te syreny,

ca te guardano 'ncantate,

• ca = che: które
• te guardano = patrzą na ciebie
• 'ncantate = incantate: zauroczone

patrzą na ciebie zauroczone,

e te vonno tantu bene...

• e te vonno = e ti vogliono: chcą dla ciebie
• tantu bene = tyle dobra, czyli bardzo cię lubią

i tak bardzo cię lubią...

Te vulessero vasà.

• Te vulessero = ti vorrebbero: chciałyby
• vasà = baciare: pocałować

chciałyby cię pocałować.

La donna è mobile

• La donna = kobieta
• è = jest
• mobile = zmienna, kapryśna

Kobieta jest zmienna,

qual piuma al vento,

• qual = come: jak
• piuma = piórko
• al vento = na wietrze

jak piórko na wietrze,

muta d'accento e di pensiero.

• muta = zmienia
• d'accento = tonu głosu
• e di pensiero = i myśli

zmienia ton i myśli.

Sempre un amabile,

• Sempre = zawsze
• un amabile = miła

Zawsze miła,

leggiadro viso,

• leggiadro = wdzięczna
• viso = twarz

wdzięczna twarz,

in pianto o in riso,

• in pianto = we łzach
• o = albo
• in riso = w śmiechu

we łzach czy w śmiechu,

è menzognero.

• è = jest
• menzognero = kłamliwa, nieszczera

jest kłamliwa.

È sempre misero

• È sempre = zawsze jest
• misero = nieszczęśliwy, smutny

Zawsze nieszczęśliwy jest ten,

chi a lei s'affida,

• chi = kto
• a lei = jej
• s'affida = ufa

kto jej ufa,

chi le confida

• chi = kto
• le confida = powierza jej

kto jej powierza

mal cauto il core!

• mal cauto = nierozważnie, bezmyślnie
• il core = serce (poetycko, zamiast cuore)

nierozważnie serce!

Pur mai non sentesi

• Pur = a jednak
• mai non = nigdy
• sentesi = si sente: czuje się

A jednak nigdy nie czuje się

felice appieno

• felice = szczęśliwy
• appieno = w pełni

w pełni szczęśliwy ten,

chi su quel seno

• chi = kto
• su quel seno = na tej piersi

kto na jej piersi

non liba amore!

• non liba = nie sączy, nie kosztuje
• amore = miłości

nie skosztował miłości!

Va, pensiero, sull'ali dorate;

• Va = leć
• pensiero = myśl
• sull'ali = na skrzydłach
• dorate = złotych

Leć, myśli, na złotych skrzydłach;

va, ti posa sui clivi, sui colli,

• va = leć
• ti posa = spocznij
• sui clivi = na zboczach
• sui colli = na wzgórzach

leć i usiądź na zboczach, na wzgórzach,

ove olezzano tepide e molli

• ove = gdzie
• olezzano = pachną słodko
• tepide = ciepłe
• e molli = i miękkie

gdzie pachną ciepłe i miękkie

l'aure dolci del suolo natal!

• l'aure = powiewy
• dolci = słodkie
• del suolo natal = ziemi ojczystej, ojczyzny

słodkie powiewy ziemi ojczystej!

Del Giordano le rive saluta,

• Del Giordano = Jordanu
• le rive = brzegi
• saluta = pozdrów

Pozdrów brzegi Jordanu,

di Sionne le torri atterrate...

• di Sionne = Syjonu
• le torri = wieże
• atterrate = powalone

obalone wieże Syjonu...

Oh mia patria sì bella e perduta!

• Oh mia patria = o ojczyzno moja
• sì bella = tak piękna
• e perduta = i utracona

O ojczyzno moja, tak piękna i utracona!

Oh membranza sì cara e fatal!

• Oh membranza = o wspomnienie (dawne słowo)
• sì cara = tak drogie
• e fatal = i fatalne

O wspomnienie, tak drogie i tak fatalne!

Arpa d'or dei fatidici vati,

• Arpa d'or = harfo ze złota
• dei fatidici vati = wieszczych proroków

Złota harfo wieszczych proroków,

perché muta dal salice pendi?

• perché = dlaczego
• muta = milcząca
• dal salice = na wierzbie
• pendi = wisisz

czemu milcząca wisisz na wierzbie?

Le memorie nel petto riaccendi,

• Le memorie = wspomnienia
• nel petto = w piersi
• riaccendi = rozpal na nowo

Rozpal znów wspomnienia w piersi,

ci favella del tempo che fu!

• ci favella = opowiedz nam
• del tempo = o czasie
• che fu = który minął

opowiedz nam o czasie, który minął!

O simile di Solima ai fati

• O simile = albo, jak
• di Solima = Solimy, dawnej nazwy Jerozolimy
• ai fati = losów

Albo, podobnie jak losy Jerozolimy,

traggi un suono di crudo lamento,

• traggi = wydobądź
• un suono = dźwięk
• di crudo lamento = gorzkiego lamentu

wydaj dźwięk gorzkiego lamentu,

o t'ispiri il Signore un concento

• o = albo
• t'ispiri = niech natchnie cię
• il Signore = Pan
• un concento = zgodne brzmienie

albo niech Pan natchnie cię zgodnym brzmieniem,

che ne infonda al patire virtù!

• che ne infonda = które niech wleje w nas
• al patire = w cierpieniu
• virtù = siłę

które wleje w nas siłę w cierpieniu!

Quanno sponta la luna a Marechiare

• Quanno = quando: kiedy
• sponta = spunta: wschodzi
• la luna = księżyc
• a Marechiare = nad Marechiaro, rybacką wioską w Neapolu

Kiedy księżyc wschodzi nad Marechiaro,

pure li pisce nce fann' a l'ammore,

• pure = nawet
• li pisce = i pesci: ryby
• nce fann' a l'ammore = ci fanno all'amore: zalecają się tam do siebie (zaloty, flirt)

nawet ryby zaczynają tam zaloty,

se revotano l'onne de lu mare,

• se revotano = si rivoltano: wzburzają się, kłębią
• l'onne = le onde: fale
• de lu mare = del mare: morza

fale morza się burzą,

pe la priezza cagneno culore

• pe la priezza = per la gioia: z radości
• cagneno = cambiano: zmieniają
• culore = colore: kolor

z radości zmieniają kolor,

quanno sponta la luna a Marechiare.

• quanno sponta = kiedy wschodzi
• la luna = księżyc
• a Marechiare = nad Marechiaro

kiedy księżyc wschodzi nad Marechiaro.